Editör: Prof. Dr. Kurtuluş Özdemir
Soru:
Uz.Dr. Serkan Ünlü
Cevap: Uz.Dr. Serkan Ünlü
Yardımcı Editör: Uz. Dr. Ümit Yaşar Sinan

A) Hastaya özgü öneriler;

Psoriasis üzeri sedefi renkte skuamlarla kaplı keskin sınırlara sahip yuvarlak plak ve papüllerle karakterize kronik inflamatuar bir hastalıktır. Çeşitli faktörlerle hastalığın alevlenmesine neden olabilir bunlar arasında kardiyovasküler hastalıklar için risk faktörü olan sigara, alkol, stres, obezite de bulunmaktadır. Ayrıca hastalık gündelik yaşamı etkileyen, kişinin yaşadığı major olaylardan sıklıkla etkilenmektedir.  Psoriasise neden olabilen, sessiz lezyonları ortaya çıkan mevcut hastalığı alevlendiren ilaçların sayısı oldukça fazladır. Bu ilaçların başında kardiyoloji pratiğinde oldukça sık kullanılan BB gelmektedir. Bir diğer sık neden ise nonsteroid antienflamatuvar ilaçlardır. Kardiyoloji pratiği ile ilişkisi ise antiagregan olarak kullanılan asetilsalisilik asitin aynı zamanda bu grup içerisinde yer almasıdır. Metoprololün yan etkisi nedeniyle problem yaşamış olması muhtemeldir. BB için mutlak endikasyonlar dışında kullanımı sonlandırılmalıdır. BB ile alevlenen psoriatik lezyonlar genelde çok hızlı ve dramatik şekilde gerilerler. BB tedavisinin kesilmesine rağmen hastanın şikayetlerinin devam etmesi durumunda, en az 30 gün İATT kullandıktan sonra aspirin tedavisinin kesilmesi de denenmelidir. İATT kullanımının devam etmesi gereken süre boyunca yakınma olması durumunda hastaya dermatolojik olarak topikal tedavilerin uygulanması önerilmelidir. Ek olarak psoratik lezyonlar stresten etkilenebildiği için hastanın kalp hastalığının yarattığı anksiyete sebebiyle ruhsal etkilenimi değerlendirilmelidir. Hastanın depresif duygu durumu mevcut ise bu konuda ilgili bölümlerden yardım alınmalıdır. Nadir de olsa pantoprazole ile alevlenen psoriasis vakaları bildirilmiştir. Yine çok çok nadir olsa da literatürde klopidogrel kullanımı sırasında alevlenen psoriasis vakaları vardır. Ancak klopidogrelin bu yan etkisinin ortaya çıkma ihtimali çok düşüktür. Uzun dönem tedavide hastaya antiagregan ajan olarak klopidogrel verilmesi doğru olacaktır. ME geçiren hastalara erken dönemde sistemik steroid tedavisi verilmesi uygun değildir.

B) Genel öneriler;

Psoriasis hastalarının yaklaşık dörtte biri 3 ve daha fazla sistemik ilaç kullanmaktadır. Eşlik eden en sık komorbiditeler HT, DM ve hiperlipidemidir. Bu komorbiditelerin bulunması psoriasis hastaların aynı zamanda kardiyovasküler olaylar açısından risk altında olduğunu göstermektedir. İlaçlar, yatkınlığı olan kişilerde psoriasis oluşmasına, mevcut lezyonların alevlenmesine, tedaviye yanıt vermeyen lezyonlara neden olabilir. Bu ilaçların başında BB, lityum, antimalaryal ilaçlar ve nonsteroid antienflamatuvar ajanlar gelmektedir. β1 ve β2 adrenoreseptörler, epidermal keratositlerde ve makrofazlarda yüksek yoğunlukta bulunurlar. Gecikmiş hipersensitivite, siklik AMP üretiminde ve lenfosit göçünde bozulma, BB’lerin psoriasise neden olma/alevlendirme yan etkisi için başlıca sorumlu tutulan hipotezleridir. Ajanlar arası geçişte yan etkinin tekrarladığı görülür. ΒB nedeniyle ortaya çıkan psoriatik lezyonlar ilaç kesilmedikçe tedaviye dirençlidirler. Ancak ilacın kesilmesi ile hastalığın hızlıca gerilediği görülür. Nonsteroid antienflamatuvar ajanlar etkilerini sikloksijenaz enzimini inhibe ederek gösterirler bu da prostosiklin yolağını lökotrien üretimine kaydırır. Lökotrienlerde artma ise psoriasisin alevlenmesine sebep olmaktadır. En sık naproksen ile izlenmektedir.
BB  uzun dönem tedavide EF <%40 olan ve anginası olan NSTEMI hastalarında endikedir ve mortalitede azalma sağladığından BB kesilmesi bu tür hastalarda iyi değerlendirilmelidir. Sadece lokal olan psoriatik deri lezyonlarında topikal tedavilere yanıt alınıyorsa BB devam edilmesi düşünülmelidir. Angina varlığında BB etkin ve ilk tercih ilaçlardır, bu durumda KKB ve diğer antianginal ilaçlar tercih edilebilir. Psoriatik lezyonların alevlenmesine neden olabilecek veya hastalığı indükleyebilecek kardiyovasküler pratikte sıklıkla kullanılan ilaçlar şunlardır; BB, nonsteroid antienflamatuvar ajanlar, ACE inhibitörleri, digoksin, amiadoron kinidin, gemfibrozil, diltiazem, pentostatin. Bunların dışında birçok antibiyotik, antidepresan, antidispeptik ajanlar da psoriatik lezyonlarda alevlenme ortaya çıkartabilir.

Yardımcı Editör Notu: 

NSTEMI nedeniyle BMS takılan hastada stent tipinden bağımsız olarak 12 ay İATT tedavi endikasyonu vardır. ME sonrası ilk 6 haftada enfarkt bölgesinde organizasyon dokusunun oluşumu devam etmektedir. Bu nedenle ilk 6 hafta mekanik komplikasyonlar açısından risklidir. Bu dönemde sistemik NSAİİ ve steroid kullanımı önerilmemektedir. Bu dönem lokal steroidlerle psöriasis tedavi edilmeli, bu dönemden sonra gerekli olursa sistemik steroid düşünülmelidir.

Bölüm Editörü Notu:
Ek öneri yoktur.