Editör: Prof. Dr. Kurtuluş Özdemir
Soru: Dr. Mert Sarılar
Cevap: Uz. Dr. Mert İlker Hayıroğlu
Yardımcı Editör: Uz.Dr. Ümit Yaşar Sinan

A) Hastaya özgü öneriler;

Hastamızda nöroloji önerisiyle eğer VKA ile antikoagülasyon tedavisi başlanması planlanıyorsa hastada serebral kanama riskinin düşük olduğu anlaşılmaktadır. ASA tedavisine ek olarak antikoagülasyon tedavisi başlanan hastada prasugrel kullanmak doğru olmayacaktır. Tekrarlayan revaskülarizasyon öyküsü olan hasta majör olumsuz kardiyak olaylar ve kanama açısından değerlendirilmelidir. Buradaki amaç hastanın mevcut tedavisine ek olarak antiplatelet tedavisine başlamak gerekip gerekmediğini belirlemektir.

Hasta kanama açısından düşük risli değerlendiriliyorsa ASA ve VKA tedavisine ek olarak klopidogrel eklenmeli ve bu tedavi altında en son işlem sonrasında 1 yıl olacak şekilde takip edilmelidir. Kanama riski açısından HAS-BLED skoru kullanılabilir. Hastanın HAS-BLED skorunun ≥3 olması ve olumsuz kardiyak olay açısından düşük riskli olduğunun düşünülmesi durumunda ASA ve VKA antagonisti ile takibi yeterli olacaktır. Tam tersi olarak HAS-BLED <3 olması ve tekrarlayan hedef damar revaskülarizasyon olması durumunda antiplatelet tedavi olarak klopidogrel kullanılması şartıyla üçlü tedavi kullanılabilir. Bu durumda ise VKA dozu INR düzeyi etkin olan en düşük değerde tutulacak şekilde ayarlanması (INR:2.0-2.5) kanama riskini en düşük seviyeye çekecektir.

B) Genel öneriler;

ME sonrasında hastaların en az 1 yıl sure ile İATT (asa+klopidogrel veya prasugrel veya tikagrelor) tedavi kullanması önerilmektedir. PKG’de kullanılan stent türü de antiplatelet tedavinin süresini etkilemektedir. Yeni jenerasyon DES ile bu süre 3 ile 6 aya kadar düşmektedir (stabil anginalı hastalarda). İATT almakta olan hastalarda antikoagülasyon başlanması durumunda ise antiplatelet olarak tikagrelor veya prasugrel kullanılmamalıdır. Özellikle geniş enfarkt alanı olan iskemik SVO’lu haslarda kanamaya eğilimi artırabilir.

Yardımcı Editör Notu:

Akut inme ile başvuran vakalarda serebral enfarkt boyutuna bakılarak OAK tedavi 24 saat sonra başlanabileceği gibi (TIA ve küçük enfarktlarda) 2 haftaya kadar ertelenebilir (geniş enfarkt). Nöroloji bölümü OAK tedavi başlanmasını öneriyorsa enfarkt çapının küçük olduğu varsıyılabilir. AKS nedeniyle yapılan PKG’lerden sonra revaskülarizasyon stratejisinden bağımsız olarak 1 yıl boyunca İATT önerilmektedir. Ancak OAK endikasyonu olan (CHA2DS2-VASc ≥2 AF, VTE, protez kapak, apikal trombüs) olan ve AKS ile PKG yapılan hastalarda ise stent tipinden bağımsız olarak HAS-BLED skoru ≥3 olanlarda 1 ay üçlü, 1 yıla kadar ikili sonrasında OAK tedavi; HAS-BLED<3 olanlarda ise 6 ay üçlü, 6-12 ay ikili sonrasında OAK ile ömür boyu tedavi önerilir. Hastada AKS üzerinden geçen süre ve HAS-BLED skoru dikkate alınmalıdır. Yine üçlü tedavide P2Y12 inhibitörü olarak yeni ajanlar (prasugrel ve tikagrelor) tercih edilmemelidir. YOAK’lar ise üçlü tedavide varfarin yerine ASA ve klopidogrel ile kombine edilebilir.

Bölüm Editörü Notu:

Ek öneri yoktur