Editör: Prof. Dr. Necla Özer
Soru: Yrd.Doç.Dr.Feyzullah Beşli     
Cevap: Yrd.Doç.Dr.Feyzullah Beşli
Yardımcı Editör: Uz. Dr. Ümit Yaşar Sinan

A) Hastaya özgü öneriler;
Hastada biri diüretik olmak üzere 4’lü antihipertansif tedaviye rağmen dirençli, erken yaşta başlayan HT mevcuttur. Hastaya verilmekte olan 4’lü antihipertansif tedaviye rağmen TA değerleri kontrol altına alınamamıştır. Mevcut klinik ve görüntüleme sonuçları hastada renovasküler HT olduğu düşündürmektedir. Bu hastada olduğu gibi seçili vakalarda renal arter stentlemenin klinik fayda sağlayabileceği düşünülmektedir.

B) Genel öneriler;

Son dönemde renal arter stentlemeyle ile ilgili negatif çalışmaların verileri sunulmaktadır Son olarak CORAL çalışmasının sonuçlarında 43 aylık takipte, kardiyovasküler ve renal nedenli ölüm, ME, inme, KKY için hastaneye yatış, ilerleyici böbrek yetmezliği veya diyaliz/transplantasyon toplamından oluşan primer sonlanım stent grubunda %35.1, tıbbi tedavi grubunda %35.8 bulundu. Primer sonlanımı oluşturan tüm parametreler ve tüm nedenli ölüm de iki grupta benzer bulundu. Ortaya çıkan bu ve diğer çalışmaların sonuçları renal arter stenozu saptanan hastalara rutin stentlemenin yarar sağlamadığını düşündürmektedir.

Yardımcı Editör Notu :

Dirençli HT ve renal arter darlığı olan hastamızda renal arter stentlemesi kan basıncı kontrolü açısından uygun tedavi olacaktır.

Bölüm Editörü Notu :

Dirençli HT’si olan ve dörtlü antihipertansif tedaviye rağmen kan basıncı hedef değerlerin üzerinde seyreden hastada renal arter darlığı tespit edilmiştir.  Aterosklerotik renal arter darlığı olan hastalarda son yıllarda yapılan çalışma ve meta -analiz sonuçlarına göre renal arter revaskülarizasyonu ile kan basıncı kontrolü, renal ve kardiyovasküler sonlanımlarda fayda sağlanmadığı görülmüştür. Fakat hastanın 40 yaşlarında kadın olduğu düşünülürse erken ateroskleroza ait başka bulgular yoksa, öncelikle fibromüsküler  displaziye bağlı renal arter darlığı düşünülmelidir. Günümüzdeki kılavuzlar fibromüsküler displazisi olanlarda öncelikle renal artere balon anjiyoplasti işleminin yapılmasını önermektedir. Bu nedenle öncelikle renal artere revaskülarizasyon işlemi ve stentlemeden ziyade balon anjiyoplasti düşünülmelidir.